Hasanayn.uz

Maqolalar

MaqolaQABR AZOBI HAQIDAMaqolaENG KATTA BOYLIKMaqolaO‘QISH BOSHQA, UQISH BOSHQAMaqolaHAR KIM O‘Z QO‘L OSTIDAGILARDAN MAS’ULMaqolaZAMONAVIY XATOLARMaqolaASOSIY MUAMMOMaqolaMAZMUNI QUR’ON BO‘LGAN HAYOTMaqolaZULMGA ROZILIK SIZNI HAM ZULMGA DUCHOR QILADIMaqolaTUYG‘UGA EMAS, ILMGA SUYANISH KERAKMaqolaMODDIY ILMLAR MA’NAVIYAT BERA OLMAYDIMaqolaHURRIYAT MAS’ULIYATDIRMaqolaYECHIM ILMDAMaqolaNOMODDIY QONUNIYATLARMaqolaXABARDOR OVOZA QILMAYDIMaqolaO‘ZBEKNING O‘ZLIGIMaqolaALLOHNING IRODASI G‘OLIBDIR, FAQAT YAXSHILIKDIRMaqolaQOIDALAR BUZILMASIN!MaqolaPARIJDAGI JOME’ MASJID G‘ARBLIKLAR UCHUN HAYOTIY DARS BO‘LISHI LOZIMMaqolaNOMUS SOTILMAYDIMaqolaNIMA SOTSAK SOTDIK, AMMO VATANNI SOTMADIK!MaqolaTO‘LMAS BO‘SHLIQMaqolaTEKIN TOMOSHAMaqolaENG YAXSHI BAYKOT - ISHLAB CHIQARISHDIRMaqolaTIL O‘RGANISH BO‘YICHA TAVSIYAMaqolaRAMAZON DUO OYIMaqolaQUR’ON KO‘ZGUSIMaqolaILOHIY QONUNIYATMaqolaALISHER NAVOIY HOFIZI QUR’ON BO‘LGANMI?MaqolaYAPONIYADA QUR’ON ANJUMANIMaqolaIKKI KO‘NGILMaqolaNOSHUKRLIKMaqolaATEIZM ILM EMASMaqolaFOBIYA VA UNING DAVOSIMaqolaQADRYATLARNI QADRLAGAN QATARMaqolaO‘ZIMIZ DARYO BO‘LAYLIKMaqolaTANQIDMaqolaQAY BIRI MADANIYLASHGAN?MaqolaANDALUSIYADA TA’LIMMaqolaILOHIY IRODAMaqolaO‘ZBEK TILI – DAVLATNING TILIMaqolaMAVLID OYI MUBORAK BO‘LSIN!MaqolaMUSTAQILLIK ULUG‘ NE’MATMaqolaISLOM ALLOHNING DINI, ARABLARNING EMASMaqolaMOZIYGA QARAB ISH KO‘RMOQ XAYRLIDIRMaqolaTASHVISH VA G‘AM PAYTIDA QILINADIGAN MUSTAJOB DUOMaqolaHAR KIM O‘Z ISHINI QILISHI KERAK!MaqolaTEJAMKOR KAM BO‘LMAYDIMaqolaRAMAZON TAJRIBALARIDANMaqolaSALOMATLIK MEZONIMaqolaAMRI MA’RUF VA NAHIY MUNKAR – JAMOATCHILIK NAZORATIDIRMaqolaAG‘YOR ‒ IXLOSNING KUSHANDASIDIRMaqolaHAQIQAT HAQDAN DARAKMaqolaINKORGA SHOSHILMANG!MaqolaMUNOSABATMaqolaYOLG‘ONCHILIK ILLATIMaqolaDINI YO‘QNING VAFOSI YO‘QMaqolaINSON MA’NAVIYATGA HAMISHA MUHTOJ QOLAJAKMaqolaBAYROQ – BIRLIK VA VATAN RAMZIDIRMaqolaUZR, EY ABU JAHL!MaqolaVAFO IYMONDANDIRMaqolaTUZINI YEB, TUZLUG‘IGA TUPURGANLARMaqolaNAFS VA SHAYTONMaqolaSIZLAR NIMA KUTGAN EDINGLAR?MaqolaMEZON BUZILMASINMaqolaTARIX O‘ZINI TAKRORLAYDIMaqolaQISSADAN HISSAMaqolaZULM – ZULMATDIRMaqolaO‘ZINGNIKI BO‘LISHIGA NIMA YETSIN?!MaqolaHOZIR DUO SOATIDIRMaqolaMA’UNAT SO‘NGI NUQTADA BO‘LADIMaqolaDUOLAR NEGA IJOBAT BO‘LMAYAPTI?MaqolaBIZ NIMA QILISHMIZ KERAK?MaqolaTILGA E’TIBOR ‒ ELGA MADORMaqolaDUNYONING BUGUNGI YUZIMaqolaVATAN HAQIDAMaqolaMO‘MINNING BIRINCHI QUROLI HAM, OXIRGI QUROLI HAM DUODIRMaqolaILM VA DINNING MILLATI BO‘LMAYDIMaqolaSABABLAR KESILGANDA...MaqolaO‘ZLIKNI ASRASHDA MUMTOZ ADABIYATIMIZ MUHIM O‘RIN TUTADIMaqolaIBLISNING ISHINI TAKRORLOVCHI BO‘LMANG!MaqolaISLOH HAM, AKSI HAM O‘ZIMIZDAN BOSHLANADIMaqolaOMONAT YOXUD ESLATMA!MaqolaTA’LIM HAQIDA MULOHAZALARMaqolaTARIX OMONATDIR (4-QISM)MaqolaTARIX OMONATDIR (5-QISM)MaqolaTARIX OMONATDIR (6-QISM)MaqolaTARIX OMONATDIR (3-QISM)MaqolaTARIX OMONATDIR (2-QISM)MaqolaTARIX OMONATDIR (1-QISM)MaqolaTARIX OMONATDIR (6-QISM)
Ro‘yxatga qaytish

Hasanxon Yahyo Abdulmajid

AMRI MA’RUF VA NAHIY MUNKAR – JAMOATCHILIK NAZORATIDIR

Dinimizda yaxshilikka buyurib, yomonlikdan qaytarish farz amallardan sanaladi. Yomon ishni ko‘rganda qudrati yetgan kishi uni qo‘li bilan to‘xtatishi, bunga kuchi yetmasa, uni tili bilan qaytarishi kerak. Bu har bir musulmonga farz amal bo‘lishi bilan birga, jamiyat uchun jinoyatning oldini olishda nihoyatda samarali chora, o‘z­o‘zini asrash tizimidir.

AMRI MA’RUF VA NAHIY MUNKAR – JAMOATCHILIK NAZORATIDIR

Dinimizda yaxshilikka buyurib, yomonlikdan qaytarish farz amallardan sanaladi. Yomon ishni ko‘rganda qudrati yetgan kishi uni qo‘li bilan to‘xtatishi, bunga kuchi yetmasa, uni tili bilan qaytarishi kerak. Bu har bir musulmonga farz amal bo‘lishi bilan birga, jamiyat uchun jinoyatning oldini olishda nihoyatda samarali chora, o‘z­o‘zini asrash tizimidir.

Qadimdan xalqimiz musulmon o‘laroq ushbu hukmga amal qilib kelgan. Hatto kishiga yetti mahalla otalik qiladi, deb bilishgan. Shuning uchun biror nojo‘ya harakatni ko‘rganda odamlar mirshabni kutib o‘tirmagan, har kim imkoni boricha xatarni bartaraf etishga, kishilarning molu jonini asrashga uringan. Bugun esa bu qadryat unutilib, aksincha, bu ishga nisbatan ba’zan javobgarlik, ortiqcha bosh og‘riqlar, o‘rinsiz surishtiruvlar paydo bo‘lgach, odamlar yaxshilikka buyurishni tark etibgina qolmay, yomonlikdan qaytarishga ham harakat qilmaydigan bo‘lib qoldi.

Kuni kecha metan shahobchasida chiqqan janjalda bir kishini bir necha odam tepkilashi bir musibat bo‘lsa, o‘sha holatni ko‘rib turib pinagini buzmay gaplashib turganlarni ko‘rish meni yanada o‘ylantirdi. Oxirgi paytlarda bu kabi hodisalarni aks ettirgan videolar ko‘payib bormoqda. Videoga olinmagani qancha.

Men bu yerda navbat kutish tartibini buzish axloqsizligi va boshqa illatlar haqida gapirmoqchi emasman, faqatgina sodir etilayotgan jinoyatga tomoshobin bo‘lib turish mavzusiga to‘xtalmoqchiman.

Xo‘sh, nega xalqimiz bunchalar loqayd holga tushib qoldi?

Nima bo‘lganda ham, har kim o‘zicha jazolashi (somasud), bir kishini bir guruh bo‘lib tepkilash hech qachon oqlab bo‘lmaydigan ish. Nega buni boshqalar jimgina kuzatib turishibdi?

Nega bir odamni o‘lgudek qilib tepkilanayotganini, hatto o‘ldirilayotganini ko‘rgan odamlarda bu zulmga qarshi oddiy qarshilik ham uyg‘onmaydigan bo‘lib qoldi?

Yoki politsiya kelib shug‘illanmagunicha jinoyatni to‘xtatish mumkin emasmi?

Bu ahvolda, Alloh asrasin, ertaga biror dushman yurtga hujum qilsa, biz birlasha olamizmikin? Yoki o‘shanda ham hamma ishni davlat idoralariga topshirib, o‘zimiz bir chetga chiqib turamizmi?

Mazkur hodisa jamiyatdagi bir qator illatlardan darak, boshqacha qilib aytganda, jamiyat tanasidagi dardlardan signaldir. Buning sabablarini o‘rganish, davosi uchun kerakli choralarni ko‘rish darkor.

Dardga qarshi faqat dori bilan kurashishga o‘rgangan jism nosog‘lom hisoblanadi. Aslida ichki immunitet o‘zi birinchi bo‘lib kurasha olishi kerak. Jamiyatdagi illatlarga nisbatan tegishli idoralardan tashqari jamoatchilik qarshligi ham bo‘lishi lozim. Bo‘lmasa xalq o‘zini asray olmaydi.

Jamoatchilik nazoratini tiklash, kishilarni zulmga, nohaqlikka qarshi turishi uchun erkin muhit yaratish jamiyat sog‘lomligi va kelajagi uchun juda ham muhim. Aks holda, jamiyat yuzaki qaraganda sokin, ammo oqibatda halokatga mahkum bo‘ladi.